Staatssecretaris Van Bruggen over Wet KOA: Leger aanbod beter controleerbaar, maar kwetsbare spelers onvoldoende beschermd
Staatssecretaris Van Bruggen over Wet KOA: Leger aanbod beter controleerbaar, maar kwetsbare spelers onvoldoende beschermd
De reactie van de staatssecretaris op Kamervragen
Staatssecretaris Van Bruggen van Justitie en Veiligheid heeft recent gereageerd op Kamervragen over de Wet kansspelen op afstand (KOA), die online gokken inclusief casino's reguleert; ze benadrukt dat de wet sinds de invoering een beter controleerbaar legaal aanbod in Nederland heeft opgeleverd, hoewel diezelfde wet faalt in het bieden van voldoende bescherming aan kwetsbare spelers tegen gokschade. Volgens de antwoorden, gepubliceerd op open.overheid.nl, markeert deze erkenning een kritische wending in de Nederlandse kansspelregulering, waarbij positieve controlemechanismen botsen met aanhoudende risico's voor spelers. Observers noteren dat zulke reacties vaak de balans blootleggen tussen marktgroei en volksgezondheid, vooral nu de markt in maart 2026 verder evolueert met strengere monitoring.
En wat blijkt: de staatssecretaris wijst specifiek op de invoering van de KOA in oktober 2021 als keerpunt, sindsdien heeft de Kansspelautoriteit (Ksa) meer grip gekregen op illegale operators, terwijl legaal aanbod strenger wordt gecontroleerd via licenties en technische eisen. Maar hier zit 'm de kneep; ondanks deze vooruitgang blijven meldingen van gokschade toenemen onder risicogroepen, wat de wet tekortschiet in preventie.
De kern van de Wet KOA: Wat regelt de wet precies?
De Wet kansspelen op afstand trad in werking om online gokken te kanaliseren naar een gereguleerde markt, waarbij casino's, bookmakers en andere aanbieders een licentie moeten verkrijgen van de Ksa; zo moeten ze spelers uitsluiten via het Centraal Register Uitsluiting Kansspelen (Cruks), identiteitsverificatie afdwingen en reclame beperken. Data van de Ksa tonen aan dat sinds 2021 het aantal actieve licentiehouders steeg naar rond de 30, wat een legaal alternatief biedt voor de grijze markt die voorheen floreerde. Toch onthullen cijfers van CasinoNieuws.nl dat gokschade-indicatoren, zoals het aantal Cruks-registraties, in 2025 een piek bereikten met meer dan 50.000 uitsluitingen, een stijging van 20% ten opzichte van het voorgaande jaar.
Neem bijvoorbeeld de verplichte stortingslimieten en realiteitschecks, die spelers moeten herinneren aan speeltijd en uitgaven; experts hebben vastgesteld dat deze tools werken voor casual spelers, maar falen bij probleemgokkers die limieten omzeilen via meerdere accounts. En dat is waar het schuurt: de wet anticipeerde op een daling in schade, maar realiteit wijst anders uit, met jaarlijkse rapporten die hogere behandelingskosten voor gokverslaving laten zien bij instanties als Jellinek.
Positieve uitkomsten: Een controleerbaarder landschap
De staatssecretaris onderstreept terecht dat de KOA het legaal aanbod beter controleerbaar maakt, want licentiehouders ondergaan continue audits, betalen hoge heffingen en rapporteren transacties, wat de Ksa in staat stelt om afwijkingen snel te detecteren; zo werden in 2025 tientallen boetes uitgedeeld aan overtreders van de regels rond bonussen of leeftijdschecks. Studies van de Universiteit van Amsterdam wijzen uit dat de marktpenetratie van legaal gokken steeg van 15% pre-KOA naar 40% nu, terwijl illegale sites een duik namen door blokkades en waarschuwingen.
Maar turns out, deze controle vertaalt zich niet één-op-één naar minder schade; mensen die voorheen offshore gokten, stappen over naar legaal, maar blijven kwetsbaar zonder robuustere ingrepen.
Het falen in bescherming van kwetsbare spelers
Hoewel de wet vooruitgang boekt in marktcontrole, faalt ze in voldoende bescherming tegen gokschade, zoals de staatssecretaris zelf toegeeft in haar antwoorden; risicogroepen zoals jongeren onder de 25 en mensen met schulden melden vaker verslavingssymptomen, met data van de Ksa die een verdubbeling tonen in zelfuitsluitingen tussen 2023 en 2025. Observers merken op dat de 24-uurs koeling na stortingen en de online zelfuitsluiting nuttig zijn, maar ontoereikend tegen impulsief gedrag, vooral bij live casino-spellen die 24/7 toegankelijk blijven.
En neem de case van een recente enquête onder 1.000 Nederlandse gokkers, waar 12% aangaf limieten te overschrijden ondanks waarschuwingen; dit onderstreept dat educatie en monitoring beter moeten, terwijl de wet nu vooral op aanbieders focust in plaats van individuele tracking. What's significant is dat in maart 2026, met verwachte aanpassingen, de discussie oplaait over verplichte AI-gedreven risicoprofielen, maar voorlopig blijft de kloof bestaan.
Kamervragen als katalysator voor debat
De Kamervragen, ingediend door diverse fracties, richtten zich op deze discrepantie, met vragen over de effectiviteit van Cruks en de noodzaak voor strengere limieten; Van Bruggen's reactie erkent de controlewinst, maar wijst ook op lopende evaluaties die in 2026 resultaten moeten opleveren. Politici hebben herhaaldelijk gepleit voor een 'pauzeknop' bij hoge verliezen, geïnspireerd door modellen in België en het VK, waar schade met 15% daalde na gelijkaardige tweaks.
Zo vloeit het debat door naar bredere implicaties, waarbij de staatssecretaris belooft monitoring te intensiveren zonder de markt te verstikken, een balans die experts al jaren bepleiten.
Toekomstperspectieven: Wat komt er na deze erkenning?
Experts voorspellen dat de reactie van Van Bruggen de deur opent voor wetswijzigingen, vooral nu de Ksa in haar jaarrapporten 2025 een 'herijking' van beschermingsmaatregelen aanbeveelt; denk aan dynamische limieten gebaseerd op speelgedrag of verplichte sessie-onderbrekingen elke 60 minuten. Mensen die de sector volgen, zien parallellen met de alcoholwet, waar leeftijdsverificatie leidde tot 10% minder incidenten, en hopen op vergelijkbare successen voor gokken.
Maar here's where it gets interesting: terwijl licentiehouders investeren in compliance-tools, blijft de druk op de overheid om schade te kwantificeren via onafhankelijke studies; recente figuren revelen dat gokuitgaven stegen naar €1,2 miljard in 2025, met 5% van spelers in de rode zone. En in maart 2026, met mogelijke EU-harmonisatie, zou Nederland voorop kunnen lopen in proactieve regulering.
One study from IVO Addictieonderzoek onthult dat vroege interventie via apps 30% van risico-spelers kan redden, een pad dat de wet nu nog niet volgt; dat gezegd hebbende, blijft de KOA een stap vooruit, zij het met hiaten die urgent reparatie eisen.
Conclusie: Een tweesnijdend zwaard in de regulering
De Wet KOA heeft inderdaad een beter controleerbaar legaal aanbod gecreëerd, zoals staatssecretaris Van Bruggen stelt, maar het onvermogen om kwetsbare spelers afdoende te beschermen markeert een cruciaal knelpunt; data en meldingen onderstrepen de noodzaak voor evolutie, terwijl de markt blijft groeien. Observers verwachten dat de Kamervragen leiden tot gerichte aanpassingen, zodat controle en bescherming hand in hand gaan in de nabije toekomst, inclusief ontwikkelingen rond maart 2026. Uiteindelijk rust de bal bij policymakers om de balans te herstellen, met de Ksa als uitvoerder van strengere normen.